Mesai Arkadaşlarına Karşı Saygısız Davranmak | İtiraz ve İptal Davası
Güncelleme tarihi: 4 gün önce
7068 sayılı Genel Kolluk Disiplin Hükümleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabul Edilmesine Dair Kanunun 8.maddesinin 2.fıkrasının (e) bendinde düzenlenen "Görev sırasında veya dışında kendisi ile aynı rütbede çalışanlara veya mesai arkadaşlarına karşı saygısız davranmak." disiplinsizlik fiili Emniyet, Jandarma ve Sahil Güvenlik mensubu personeller açısından Kınama cezasını gerektiren fiiller arasında yer almaktadır. Bu yazımızda disiplinsizlik fiilinin unsurlarını Danıştay kararları ile beraber itiraz ve iptal davası yolları ile birlikte ele alacağız.
7068 sayılı Kanunda düzenlenen disiplinsizlikler ile ilgili olarak genel rehber niteliğinde olan yazımıza "7068 sayılı Kanun Disiplin Ceza Rehberi" tıklayarak erişebilirsiniz.
İçindekiler
1.Mesai Arkadaşlarına Saygısız Davranmak Disiplinsizliğinin Hukuki Dayanağı ve Yaptırımı
7068 sayılı Kanunun 8/2-e hükmü uyarınca "Görev sırasında veya dışında kendisi ile aynı rütbede çalışanlara veya mesai arkadaşlarına karşı saygısız davranmak." fiili, kınama cezasını gerektiren fiillerden birisidir. Kanunun 7.maddesine göre kınama cezası "Personele görevinin icrasında veya hal ve hareketlerinde kusurlu olduğunun yazı ile bildirilmesidir." olarak tanımlanmakla birlikte ceza puanı karşılığı 2 olarak düzenlenmiştir. Cezanın niteliği, yetkili kurullar veya amirler ve sonuçları açısından "Kınama Cezası Nedir ?" başlıklı yazımızı inceleyebilirsiniz.
Hükmün temel amacı, kanuna tabi olan kurumlarda görev yapan personeller arasındaki ilişkilerin sağlıklı bir zeminde kurulması ve dolaylı olarak kamu düzeni ve asayişin sağlanmasında kurum içi düzenin korunması yer almaktadır.
2.Disiplinsizliğin Unsurları
Görev Sırasında veya Dışında
Kanun koyucu bahse konu fiili düzenlerken personeller arasındaki ilişkilerin hem üniforma altında hem de sivil hayatta korunması gerektiğini bu ifadesiyle açık bir şekilde belirtmiştir. Görev sırasında kavramından yalnızca mesai saatleri içerisinde çalışılan ve çalışma ortamında fiziken bir arada bulunulan zaman dilimi kast edilmemektedir. Burada öğle tatilleri ve doğrudan çalışmanın gerçekleşmediği görev dışındaki zamanların ve durumlarında göz önünde bulundurularak görev tanımının geniş bir şekilde yorumlanması disiplin hukukunun amacı açısından da daha doğru olacaktır.
Aynı Rütbede Çalışanlar veya Mesai Arkadaşları
Disiplinsizliğin bu unsuru fiili benzer disiplinsizliklerden ayıran en temel noktalardan birisidir. Çünkü bu disiplinsizliğin üste karşı veya amire karşı işlenmesinin olanağı bulunmamaktadır. Hakkınızda devam eden bir disiplin soruşturması varsa bu disiplinsizliğin tipikliği açısından dikkat edilmesi gereken ilk nokta burasıdır. Kanun koyucu burada kurum içerisinde bulunan personellerin birbiri ile denkliklerine dikkat çekmekle beraber bu kurumlarda görev yapan sivil devlet memurlarını da hem korumaya çalışmış hem de söz konusu fiilin muhatabı olduklarını hüküm altına almıştır.
3.Benzer Disiplinsizlikler
Kanun koyucu tarafından Emniyet, Jandarma ve Sahil Güvenlik personellerinin hiyerarşik yapısının en özenli şekilde korumaya gayret edilmiştir. Bu husus kanunda yer alan disiplinsizlik fiilleri düzenlenirken hem ast-üst ilişkisini ele alan hem de çalışma arkadaşları arasındaki ilişkileri konu alan birden fazla hükmü barındırmasıyla açık bir şekilde anlaşılmaktadır. Bu yazımızda konu ettiğimiz disiplinsizliğe benzer başka hangi disiplinsizlikler bulunmaktadır ?
Görev dışında amir veya üstlerine saygısız davranmak. ( 8/3-a-5, Aylıktan Kesme )
Görev sırasında amir veya üstlerine saygısız davranmak. ( 8/4-a-7, Dört Ay Kısa Süreli Durdurma )
Görevde kullanılan telsiz haberleşme araçlarıyla görevle ilgili olmayan veya saygısızca konuşmalar yapmak ya da anlaşılmaz sesler çıkarmak. ( 8/4-b-3, Altı Ay Kısa Süreli Durdurma )
4.Danıştay Kararları
Danıştay 5. Dairesinin 16.04.2019 tarihli ve 2016/15945E. - 2019/2827K. sayılı ilamında "Hukuka aykırı olarak elde edilen delillere dayanılarak mahkumiyet kararı verilmesi nedeniyle adil yargılanma hakkının ihlal edildiği iddiasıyla yapılan bireysel başvuru sonucunda Anayasa Mahkemesince verilen 01/02/2018 tarih ve Başvuru No:2014/4704 sayılı kararda; kanuni bir temeli olmadan elde edildiği veya elde ediliş yöntemi bakımından hukuka aykırı olduğu ilk bakışta anlaşılabilen veya derece mahkemelerince hukuka aykırı olduğu tespit edilen delillerin yargılamada tek veya belirleyici delil olarak kullanılmasının hakkaniyete uygun yargılanma hakkı bakımından sorun oluşturabileceği; hakkaniyete uygun bir yargılamanın, delillerin gerçekliği ve güvenilirliği konusundaki kuşkuların giderilmesini ve delillerin güvenilirliğine ve gerçekliğine etkili bir şekilde itiraz etme fırsatının tanınmış olmasını zorunlu kıldığı vurgulanmıştır.
Olayda, … isimli polis memuru tarafından, kendisi ile davacı ve davacının eşi arasında geçen konuşmaların kayda alındığı ve bu ses kaydındaki konuşmalarda davacının adı geçen polis memuruna, "...senin ya buradan cesedin çıkar ya tayinin çıkar... yaptığın çok büyük şerefsizlik..." şeklinde onur kırıcı sözler söylediğinin sabit olduğu gerekçesiyle dava konusu işlemin tesis edildiği görülmektedir.
Ancak, T.C. Anayasasının 38. maddesi hükmü ile Anayasa Mahkemesince konuya ilişkin belirlenen genel ilkeler birlikte değerlendirildiğinde, anılan dinleme kayıtlarının hukuka aykırı delil niteliğinde olması nedeniyle disiplin cezasına dayanak alınmasına imkan bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Kanuna aykırı olarak elde edildiği açık olan dinleme kayıtları değerlendirme dışı bırakılarak diğer deliller yönünden uyuşmazlık konusu olay değerlendirildiğinde ise, tanık olarak ifadelerine başvurulan kişilerin ifadelerinde, davacının onur kırıcı söylemlerde bulunduğunu duymadıklarını beyan ettiklerinin görülmesi karşısında, davacının üzerine atılı fiilin sübuta ermediği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir."
5.Savunma, Zamanaşımı ve İptal Davası
Savunma Hakkı
7068 sayılı Kanun'un 31. maddesi uyarınca savunma alınmadan disiplin cezası verilemez; savunma için verilecek süre 7 (yedi) günden az olamaz. Savunmada saygısızlık eyleminin tanık anlatımları ya da yazılı belge niteliğinde olabilecek delillerle somut, her türlü şüpheden uzak ve kesin delillerle ortaya konulması gerektiği hususu üzerinde etraflıca durulması gerekmektedir.
Zamanaşımı
Kanun'un 29. maddesine göre fiilin disiplin amirince öğrenilmesinden itibaren 1 (bir) ay içinde disiplin soruşturmasına başlanmazsa ve her hâlde fiilin işlendiği tarihten itibaren 2 (iki) yıl içinde ceza verilmezse ceza verme yetkisi zamanaşımına uğrar.
İtiraz ve İptal Davası
Kınama cezası disiplin amiri tarafından verildiğinden bu cezaya karşı idari itiraz yolu bir üst disiplin amirine tebliğden itibaren 10 gün içinde yazılı olarak başvurmak suretiyle yapılabilir. Kararın kesinleşmesinden sonra ise Kanun'un 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca idari yargı yoluna başvurulur. İptal davası, kesinleşen cezanın tebliğinden itibaren 60 (altmış) gün içinde idare mahkemesinde açılmalıdır.
6.Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1.Kınama cezası aldım itiraz edebilir miyim ?
Evet. Kınama cezası disiplin amiri tarafından verilen cezalar arasında yer aldığından kararın tebliğ edilmesinin ardından bir üst disiplin amirine 10 (on) gün içinde yazılı olarak itiraz etmek mümkündür.
2.Kınama cezasına itiraz edersem daha ağır bir ceza alır mıyım ?
Hayır. Kınama cezasına karşı itiraz edildiği durumda bir üst disiplin amiri cezayı hafifletme ve kaldırma yetkisine sahiptir. Daha ağır bir ceza veremez.
3.Kınama cezası ne zaman kesinleşir ?
Cezanın tebliğ alındığı tarihten itibaren 10 (on) gün içinde bir üst disiplin amirine yazılı olarak itiraz edilmezse ceza kesinleşir.
4.İptal davasını ne zaman açabilirim ?
Kararın kesinleşmesinden itibaren 60 (altmış) gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; somut olaya özgü değerlendirme için bir avukata danışılması ve profesyonel destek alınması tavsiye edilir.
AV. MUSTAFA KÜRŞAT AKYEL
Yorumlar